علوم زيستي ورزشي _ تابستان 1395 دورة8، شمارة 2، ص : 231 – 246 تاريخ دريافت : 18 / 06 / 93 تاريخ پذيرش : 25 / 12 / 93

مقايسة اثر يك دوره تمرينات مقاومتي- پاروزني با تمرينات پاروزني بر برخي ويژگي هاي فيزيولوژيكي و عملكردي پاروزنان زن نخبة دارگون بت

فهيمه اسفرجاني 1– آنيا هوسپيان 2 – سيد محمد مرندي3
1 . دانشيار، دانشكدة تربيت بدني و علوم ورزشي، گروه فيزيولوژي ورزشي، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ايران
2. كارشناس ارشد فيزيولوژي ورزشي، دانشكدة تربيت بدني و علوم ورزشي، گروه فيزيولوژي ورزشي، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ايران 3. استاد، دانشكدة تربيت بدني و علوم ورزشي، گروه فيزيولوژي ورزشي، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ايران

چكيده
افزايش همزمان قدرت و استقامت از عوامل اساسي رسيدن پاروزنان به اوج عملكرد است. هدف اصلي اين تحقيق مقايسة اثر هشت هفته تمرين مقاومتي- پاروزني با تمرينات پاروزني بر برخي ويژگيهاي فيزيولوژيكي و عملكردي پاروزنان بود.
بدين منظور شانزده نفر از پاروزنان دختر دراگون بت بهصورت هدفمند انتخاب و به دو گروه تمرينات مقاومتي- پاروزني (9 n=) و تمرينات پاروزني (7n=) تقسيم شدند. پاروزنان گروه تركيبي به مدت هشت هفته و هر هفته سه جلسه و هر جلسه 120- 90 دقيقه در تمرينات پاروزني به همراه تمرينات مقاومتي شركت كردند. گروه پاروزني در همين زمان فقط به تمرينات پاروزني پرداختند. توان بي هوازي بالاتنه ، حداكثر اكسيژن مصرفي، قدرت پنجه ، يك تكرار بيشينة حركات پرس سينه و پارو و عملكرد پاروزني 500 متر قبل و پس از دورة تمريني اندازه گيري شد. به منظور مقايسة تغييرات بين دو گروه از روش آماري كوواريانس استفاده شد. سطح معناداري برابر با 05/0 در نظر گرفته شد. حداكثر توان بيهوازي بالاتنه و حداكثر اكسيژن مصرفي (به ترتيب 40 و 23 درصد) در گروه تركيبي افزايش نشان داد كه نسبت به گروه كنترل معنادار بود (001/0 = (P. قدرت پنجه در گروه تركيبي نسبت به گروه كنترل تغيير معناداري نيافت (1/0 = (P. در مقادير يك تكرار بيشينة حركات پرس سينه و پارو در گروه تركيبي ( بهترتيب 36 و 16 درصد) افزايش و بهبود شايان ملاحظه اي در زمان پاروزني 500 متر در گروه تركيبي (5 /17 درصد ) نسبت به گروه پاروزني حاصل شد (02/0 = (P. به نظر مي رسد شركت در تمرينات مقاومتي به همراه تمرينات پاروزني ميتواند با افزايش توان هوازي، توان بي هوازي و قدرت پاروزنان، سبب بهبود عملكرد شود.

واژه هاي كليدي
توان بي هوازي ، حداكثر اكسيژن مصرفي، عملكرد پاروزني دراگون بت، قدرت.
مقدمه
قايقراني دراگون بت يك رشتة قدرتي – استقامتي و شامل يك قايق طويل با 20 پاروزن است ومسابقات آن شامل مسافت هاي 200، 250، 500، 1000 و 2000 متر است. از آنجا كه مسابقات دراگون بت در مسافت هاي كوتاه و سرعتي، نيمه استقامتي و استقامتي برگزار مي شود (15)، پاروزنان اين رشته به عملكرد بهينة دستگاه هاي انرژي اعم از بي هوازي بياسيد لاكتيك، با اسيد لاكتيك و هوازي و همچنين توانايي ايجاد ضربات توانمند در برابر آب نياز دارند (27). پژوهش ها نشان داده اند كه از بين ويژگيهاي فيزيولوژيكي و عملكردي متعدد، توان هوازي بيشينه و قدرت از مهمترين عوامل تعيين كنندة عملكرد پاروزني است (31). قايقراني به ظرفيت بالاي هر دو سيستم توليد انرژي هوازي و بي هوازي و فعاليت عضلاني با توان 400 -350 وات در طول فعاليت 5 تا 7 دقيقه اي نياز دارد. علاوه بر نقش اساسي انرژي هوازي در عملكرد قايقراني جهت طي مسافت هاي استقامتي، عوامل بي هوازي نيز نقش بسيار مهمي در موفقيت قايقرانان دارد. علاوه بر توان هوازي بالا، برخورداري از توان بي هوازي بالا جهت حفظ سرعت، شتاب گيري در ابتدا و انتها و بعضاً در ميانة مسير براي سبقت گيري و اجراي تاكتيك هاي تيمي، همچنين عملكرد بهينه در مسافت هاي كوتاه نيمه استقامتي و سرعتي ضروري است.
با تقويت سيستم بي هوازي مي توان توان استارت زدن، تغييرات سرعت در طي مسافت و فرار خط پايان را بهبود بخشيد (14). بر همين اساس برنامة تمريني قايقراني بايد به گونه اي طراحي شود كه تعادل مناسب بين كسب توان عضلاني و تقويت توان هوازي بيشينه برقرار كند (17). مشاهدة سطوح بالاي اسيد لاكتيك خون پس از عملكرد بيشينة پاروزني كاياك بيانگر اهميت مسير بي هوازي در عملكرد پاروزني است. بسياري از پژوهشگران رابطة بالايي بين عملكرد پاروزني 2000 متر رويينگ با آزمون هاي ارزيابي توان هوازي، ميزان لاكتات خون، و همچنين آزمون توان 30 ثانيه اي وينگيت مشاهده كرده اند.
ازاين رو از اين عوامل و آزمون ها به منظور پيش بيني سطح عملكرد پاروزنان استفاده ميشود (29).
براساس گزارش فوربز (2009) نيز رابطة شايان توجهي بين عملكرد 1000 متر پاروزني و كل كار توليدي در طي آزمون 30 ثانيه اي ارگومتر كاياك مشاهده شد (8). نتايج پژوهش بيشاپ (2000) نشان داد كه بيشترين رابطة بين عملكرد 500 متر با آستانة بي هوازي وجود دارد (3). عملكرد پاروزني شامل ارتباط مستقيم دو سيستم بيولوژيكي و مكانيكي با يكديگر است. قدرت بيشينه و توان عضلاني نقش مهمي در موفقيت عملكرد پاروزنان دارد (30). نيروي پارو از فعاليت عضلاني پاروزن ناشي مي شودو مقدار نيرو و حركت دستة پارو وابسته به مقدار قدرت و ويژگي هاي سرعت و نيروي گشتاور مفصلپاروزن است (2). به موجب مؤلفه هاي هيدروديناميكي (نيرو و جنبش سيالات)، پاروزن جهت افزايشسرعت پاروزني، بايد نيروي عضلاني خود را براي غلبه بر مقاومت آب افزايش دهد، كه اين امر نقش بسزاي قدرت عضلاني در سرعت بخشيدن به قايق را به خوبي روشن مي كند (30). تكنيك برتر و قدرت بيشتر به پاروزنان نخبة دراگون بت كمك مي كند كه از بازده پاروزني بيشتري برخوردار باشند (4). در دراگون بت كسب قدرت عضلاني جهت شتاب گيري پرتوان و حفظ سرعت در طول مسافت مسابقه اهميت دارد (20) و تمرينات قدرتي كل تنه و بالاتنه موجب بهبود عملكرد حرفه اي پاروزني مي شود (18). از آنجا كه پاروزني دراگون بت اغلب عضلات بالاتنه را درگير مي كند، با رشته هاي ديگر قايقراني مثل رويينگ و كانو كه كل بدن درگيرند، متفاوت است (27). به منظور افزايش قدرت عضلاني بايد روي گروه هاي عضلاني كه در حين ضربة پارو استفاده مي شوند، تمركز كرد. ازاين رو گروه عضلاني بالاتنه، كمربند شانه اي، ساعد و مچ دست در پاروزني دراگون بت نقش دارند. اهميت و ضرورت استفاده از تمرينات قدرتي در اين نكته است كه تنها با انجام تمرينات استقامت هوازي منظم (پاروزني و دويدن نرم) بدون حمايت عضلات قوي، احتمال آسيب ديدگي و عدم موفقيت زياد است (26). تمرين قدرتي انفجاري موجب شكل گيري برنامة حركتي جهت اجراي حركات پرتوان در سيستم عصبي- عضلاني شده و موجب اعمال نيروي سريع توسط عضلات ميشود. به همين علت تمرينات قدرتي از لحاظ سرعت و الگوي حركتي بايد مشابه ويژگيهاي عملكردي در شروع و پايان پاروزني سرعتي باشد (21). براساس گزارش لاوتون (2012)، تمرينات پاروزني قدرتي مانند بستن وزنه به زير قايق جهت افزايش مقاومت، به تنهايي تغييري در ميزان قدرت عضلات پا و بالاتنه به وجود نميآورد. در مقابل، شركت در دورة تمرينات قدرتي به همراه تمرينات پاروزني سبب افزايش ميزان قدرت عضلاني مي شود. بنابراين استفاده از تمرينات پاروزني قدرتي به تنهايي فقط موجب حفظ قدرت عضلاني ميشود و ازاين رو قايقرانان و مربيان اين رشته بايد به منظور افزايش قدرت عضلاني بر گنجاندن تمرينات قدرتي در كنار تمرينات استقامتي پاروزني تأكيد كنند (19). همچنين همبستگي معناداري بين آزمون هاي قدرت يك تكرار بيشينه، نيروي بيشينة انقباض ايزوكينتيك عضلاني و همچنين توان بيشينة پا با زمان پاروزني 2000 متر ارگومتر پاروزني مشاهده شده است (22). براساس اين يافته ها با وجود رابطة بالاي قدرت عضلاني با عملكرد پاروزني، تركيب تمرينات قدرتي با تمرينات استقامتي پاروزني به مدت كمتر از دوازده هفته، درافزايش قدرت بي تأثير بوده است. بنابراين بايد دورة تمرينات قدرتي را در ابتداي زمان بندي تمرينيپاروزنان به ويژه در مرحلة خارج از فصل مسابقه قرار داد (19). اگرچه تمرينات قدرتي با شدت بالا (79 -73 درصد قدرت بيشينه) موجب حفظ ميزان قدرت عضلاني پاروزنان ميشود، هنوز مشخص نيست كه در تمرينات قدرتي بايد بر كدام يك از جنبه هاي قدرت عضلاني (قدرت بيشينه، توان يا استقامت عضلاني) تأكيد كرد تا بهترين نتيجه را در بهبود عملكرد پاروزني داشت (20). براساس نتايج پژوهش ليو و هاپكينز تمرين قدرتي آهسته در مقايسه با تمرين انفجاري براي افزايش شتاب گيري ابتدايي پاروزني م ؤثرتر است، درحالي كه تمرين انفجاري احتمالاً براي بهبود حفظ سرعت در طول مسير مفيدتر است. علت تأثير تمرين قدرتي انفجاري بر حفظ سرعت پاروزني در طول مسافت بدين گونه است كه منحني نيرو – زمان پاروزني مسافت 500 متر نشان مي دهد زمانيكه قايق به سرعت بيشينة خود مي رسد، اندازة نيرو در ابتداي ورود پارو در آب به سرعت افزايش يافته، سپس تا زمان خروج پارو از آب به طور يكنواخت كاهش مي يابد. در تمرين قدرتي انفجاري نيز الگويي مشابه مشاهده مي شود، به طوري كه در آغاز حركت انفجاري، نيرو به سرعت به اوج ميرسد و سپس تا زمان پايان حركت بلند كردن وزنه به صورت يكنواخت كاهش مييابد. به همين دليل تمرين قدرتي انفجاري احتمالاً در حفظ سرعت پاروزني در طول مسافت مؤثرتر از روش هاي ديگر تمرين قدرتي است (21). همچنين لاوتون و همكاران بر گنجاندن تمرينات قدرتي با شدت بالا و حجم كم در كنار تمرينات استقامتي پاروزني تأكيد مي كنند، زيرا تنها اين گونه تمرينات موجب افزايش قدرت عضلاني بدون كاهش در تودة بدني ميشود (19). پژوهشگران معتقدند كه تمرين قدرتي در برخي از رشته هاي استقامتي همچون قايقراني كه به تارهاي عضلاني تندانقباض نيز وابسته اند، مي تواند بهبود عملكرد را در پي داشته باشد، كه دليل آن احتمالاً افزايش پروتئين هاي انقباضي عضلات است (9). نتايج تحقيقات نشان مي دهد كه قدرت گرفتن، اندازة دور مچ دست و ظرفيت بي هوازي از عوامل اصلي پيش بيني عملكرد 200 و 500 متر دراگون بت است، ضمن اينكه حداكثر اكسيژن مصرفي نيز نقش تعيين كننده اي دارد. پاروزنان به قدرت عضلات بالاتنه و تنه نيز بهمنظور بهبود عملكرد نياز دارند (22). شركت در تمرينات مقاومتي به منظور بهبود كارايي عضلات و افزايش قدرت و ثبات تنه نيز اهميت دارد و به توانايي اجراي تمرينات با حجم بالاتري منجر مي شود (7). بنابر نظر محققان، شركت در تمرينات استقامتي مي تواند ظرفيت سيستم عصبي عضلاني را براي توليد سريع نيروي مورد نياز كاهش دهد (10،31) و بنابراين برنامة تمريني قايقراناندراگون بت بايد با تأكيد بر بهبود قدرت و استقامت عضلاني و توسعة ظرفيت بيهوازي طراحي شود(15،12). تحقيقات متعدد نشان داده است كه 8 تا 12 هفته تمرينات مقاومتي – پاروزني با تواتر 4 تا 8جلسه در هفته با شدت 60 تا 100 درصد حداكثر اكسيژن مصرفي براي تمرينات استقامتي و 40 تا 100 درصد تكرار بيشينه براي تمرينات مقاومتي، سبب افزايش 6 تا 23 درصد در ظرفيت هوازي و 22 تا 38 درصد در قدرت بيشينه مي شود (12).
اگرچه سازگاري هاي فيزيولوژيكي ناشي از تمرينات استقامتي و قدرتي ماهيتاً با يكديگر متفاوتاند، با وجود تفاوت آشكار اين دو نوع تمرين و با توجه به اين حقيقت كه بسياري از رشتههاي ورزشي همچون قايقراني نيازمند قدرت و استقامت جهت اجراي عملكرد بهينه اند، امروزه اغلب مربيان اين رشته تأكيد مي كنند كه تركيب تمرينات قدرتي و استقامت در مقايسه با زماني كه استقامت يا قدرت به طور جداگانه تقويت مي شوند، تأثير بيشتري در بهبود عملكرد ورزشي دارد. شواهد تجربي كمي مبني بر تأثير تمرينات قدرتي بر بهبود عملكرد قايقراني در دسترس است، كه اين امر موجب پيش آمدن مباحثي در خصوص تمرينات تركيبي قدرت و استقامت براي پاروزنان شده است (9). با توجه به كمبود پژوهش در زمينة تأثير تمرينات قدرتي بر عملكرد پاروزني به ويژه در بخش زنان در كشورمان، ارائة پژوهشي با هدف تأكيد بر اهميت تمرينات قدرتي ضروري به نظر مي رسد.

روش شناسي
اين تحقيق از نوع نيمه تجربي و به لحاظ نتايج كاربردي است. هدف اصلي تحقيق عبارت است از بررسي تأثير هشت هفته تمرين تركيبي قدرتي – استقامتي بر عوامل فيزيولوژيكي و عملكردي پاروزني قايقرانان زن دراگون بت.
جامعه و نمونة آماري
بدين منظور شانزده نفر از اعضاي تيم دراگون بت بانوان استان اصفهان ( با ميانگين سابقة پاروزني2 تا 3 سال) كه در مسابقات قهرماني كشور و انتخابي تيم ملي شركت كرده بودند، به طور هدفمند براي شركت در پژوهش انتخاب شدند كه از اين ميان نه نفر به صورت داوطلبانه در گروه تركيبي به تمرينات مقاومتي و پاروزني و هفت نفر در گروه كنترل تنها به تمرينات پاروزني پرداختند. عوامل فيزيولوژيكي و عملكردي قبل و بعد از دورة هشت هفته اي تمرينات در آزمايشگاه دانشكدة تربيت بدني دانشگاهاصفهان ارزيابي شد.
نحوة ارزيابي ويژگيهاي فيزيولوژيكي پاروزنان
حداكثر اكسيژن مصرفي: به منظور اندازه گيري حداكثر اكسيژن مصرفي در اين تحقيق از برنامة تمريني ارزيابي حداكثر اكسيژن مصرفي به وسيلة چرخ كارسنج دستي كه توسط كالج پزشكي ورزشي آمريكا1(ACSM) پيشنهاد شده است، استفاده شد. بدين منظور از ابزار چرخ كارسنج مونارك و دستگاه تجزيه وتحليل تبادل گازهاي تنفسي استفاده شد. برنامة تمريني مورد استفاده شامل يك آزمون فزاينده بود كه در آن آزمودني بايد سرعت پدال زدن را در محدودة 50-60 دور/ دقيقه حفظ كند. هر 2 دقيقه شدت كار افزايش مي يافت و آزمون تا زمانيكه آزمودني قادر به حفظ سرعت پدال زدن در محدودة 60- 50 دور / دقيقه (RPM) باشد، به صورت فزاينده ادامه يافت.
حجم گازهاي تنفسي فرد توسط دستگاه گاز آناليزر نفس به نفس ثبت شد و با رسيدن فرد به حالت واماندگي، ميزان حداكثر اكسيژن مصرفي بر حسب ميلي ليتر/ كيلوگرم/ دقيقه ثبت شد.
توان بي هوازي بالاتنه: يكي از روشهاي ارزيابي توان بي هوازي آزمون وينگيت2 است كه شامل يك آزمون پرتوان 10 تا 30 ثانيه اي روي چرخ كارسنج براي بالاتنه يا پايين تنه است.
در اين تحقيق توان بي هوازي بالاتنه با استفاده از چرخ كارسنج مونارك بالاتنه 3 اندازه گيري و اوج توان بيهوازي افراد بر حسب وات/كيلوگرم وزن بدن توسط نرم افزار آزمون وينگيت بالاتنه محاسبه و ثبت شد.
قدرت پنجه: قدرت پنجة دست به وسيلة دينامومتر مچ دست ارزيابي شد. در اين روش آزمودني دستة دينامومتر را با دست پاروزني خود مي گيرد و حداكثر نيروي خود را به آن وارد مي آورد و نيروي عضلات مچ دست بر حسب واحد (N) ثبت مي شود.
قدرت عضلات بالاتنه: براي اندازه گيري قدرت عضلات بالاتنه از دو حركت پرس سينه و پارويي كه از حركات اختصاصي پاروزني است و عضلات اصلي درگير در پاروزني را تقويت ميكنند، استفاده شد.
يك تكرار بيشينه 1RM)) اين دو حركت از هر آزمودني با استفاده از دستگاه هاي بدنسازي پرس سينه و كشش پارويي مارك تكنوجيم به روش آزمون و خطا، قبل و پس از دورة تمريني هشت هفته اي

1. American College of Sports Medicine
.2 Wingate anaerobic power test
.3 Monark 891E Upper Body Ergometer
اندازه گيري شد. از آنجا كه دستگاههاي مذكور طوري طراحي شده بودند كه امكان اجراي حركت به صورت تك دستي نيز وجود داشت ، محقق قدرت بيشينة دست پاروزني آزمودني ها را اندازه گيري كرد.
عملكرد پاروزني: دستگاه چرخ كارسنج پاروزني ، دستگاه شبيه ساز پاروزني در آب است كه به طورمعمول براي تمرين يا ارزيابي عملكرد پاروزني استفاده مي شود. آزمون عملكرد پاروزني روي چرخ كارسنج پاروزني توسط مربيان اين رشته به منظور ارزيابي پاروزنان و انتخاب ورزشكاران در تيم هاي بزرگسالان و جوانان به كار ميرود. طي اين آزمون هر پاروزن مسافت مشخصي را در كوتاه ترين زمان ممكن پارو ميزند. رايج ترين مسافت مورد ارزيابي در آزمون چرخ كارسنج پاروزني دراگون بت، 500 متر است (29). هر آزمودني پس از 10 دقيقه گرم كردن روي چرخ كارسنج، دو بار با فاصلة زماني حداقل دو ساعت، با حداكثر توان به پاروزني به مسافت 500 متر پرداخت و بهترين زمان به دست آمده براي وي ثبت شد.
برنامة تمريني: براساس جداول 1 و 2 دو برنامة تمريني قدرتي و پاروزني به مدت هشت هفته، سه جلسه در هفته و هر جلسه 90 تا 120 دقيقه اجرا شد، به اين ترتيب كه گروه تجربي هر دو برنامة تمريني را به صورت تمرينات تركيبي اجرا كرد، بهطوري كه 60 تا 80 دقيقه ( 3/2 از زمان كل تمرين) را در تمرينات پاروزني و 30 تا 40 دقيقه ( 3/1 از زمان كل تمرين) را در همان جلسه به تمرينات مقاومتي پرداختند و گروه كنترل طول يك جلسه را تنها در تمرينات پاروزني شركت كرد. تمرينات پاروزني روي چرخ كارسنج پاروزني ( دستگاه شبيه ساز پاروزني دراگون بت) انجام گرفت. شدت تمرينات نيز براساس درصدي از حداكثر اكسيژن مصرفي بيشينه مطابق جدول 1 تعيين شد. اين تمرينات در مجموعة آزادي تهران اجرا شد.
جدول 1. پروتكل تمرينات پاروزني استقامت ويژه

اينتروال هرمي يا هرمي معكوس روش
%95- 85 VO2 max شدت فعاليت
%50 VO2 max شدت استراحت فعال
180- 30 ثانيه زمان وهلة فعاليت
2-1 دقيقه زمانوهلة استراحت
8-4 تكرار تعداد اينتروالها
5-3 دور تعداد دور
جدول2 . پروتكل تمرين مقاومتي روزانه

1. پرس سينه
2.لانج
3.پارويي
4.پاور كلين
5.پارويي تك دست با دمبل
6.شكم روي نيمكت شيبدار
7.كشش كتف به طرف پايين (لت)
8. فيله كمر چرخشي حركات
1 RM % 80 -90 شدت
2 -3 6- 4 دور تكرار
روش آماري: در بخش آمار توصيفي از ميانگين و انحراف استاندارد بهترتيب به عنوان شاخص هاي گرايش مركزي و پراكندگي استفاده شد. نرمال بودن داده ها و همگوني واريانس ها از طريق آزمون كولموگروف اسميرنوف و آزمون لوين بررسي شد. سپس، به منظور مقايسة بين گروهي از آزمون تحليل كوواريانس و بهمنظور مقايسة درون گروهي از آزمون t همبسته استفاده شد. داده ها با استفاده از نرم افزار spssنسخة 16 تجزيه وتحليل شد. سطح معناداري 05/0α در نظر گرفته شد.
يافته ها
توصيف متغيرها در دو گروه تمرينات پاروزني و گروه تمرينات مقاومتي – پاروزني در هر دو مرحلة پيش آزمون و پس آزمون و همچنين نتايج آزمون كوواريانس به منظور مقايسة تغييرات عوامل فيزيولوژيكي پاروزنان بين دو گروه، قبل و بعد از دورة تمريني در جدول 3 نشان داده شده است.
همان طوركه در جدول 3 مشاهده مي شود تفاوت معنا داري در حداكثر اكسيژن مصرفي، قدرت بيشينه، توان بي هوازي و عملكرد پاروزني پس از هشت هفته تمرين تركيبي مقاومتي- پاروزني در مقايسه با تمرينات پاروزن ي به تنهايي مشاهده مي شود.
جدول 3. توصيف و مقايسة تغييرات ويژگي هاي فيزيولوژيكي بين دو گروه تجربي و كنترل قبل و
بعد از دورة تمرين
گروه تمرينات پاروزني گروه تمرينات
مقاومتي- پاروزني
سطح
معنا داري F پس آزمون پيش آزمون پس آزمون پيش آزمون متغير
*0/001 11/24 27/3±3/2 25/9±4/4 30/3±3/2 24/6±3/6 حداكثر اكسيژن مصرفي(ml/kg/min)
*0/02 7/60 3/87±1/54 3/81±1/50 5/28±1/14 4/39±1/32 اوج توان بي هوازي دست
1 (w/bw)
0/10 3/42 76/4±5/8 74/4 ±2/5 8/88±10/6 81/6±1/14 قدرت پنجة دست
2(N)
*0/05 7/93 31/0±4/1 29/0±4/7 40/8±2/1 30/0±3/6 يك تكرار بيشينة پرس
سينه Kg))
*0/04 8/93 47/0±3/5 43/0 ± 5/7 55 ± 5/4 47/5± 6/1 يك تكرار بيشينة پارويي
(Kg)
*0/02 8/76 2:30̍±0/06 2:49±0/08 0/02 2:17± 2:46±0/1 زمان پاروزني500متر
(ثانيه:دقيقه)

جدول 4. بررسي تغييرات درون گروهي بين پيش آزمون و پس آزمون در دو گروه
سطح
معنا داري T تفاوت ميانگين
پيشآزمون- پسآزمون متغير
*0/001
0/6 9/2
0/5 5/68±1/6
1/4 ± 0/6 گروه مقاومتي- پاروزنيگروه پاروزني حداكثر اكسيژن مصرفي (ml/kg/min)
*0/02 0/37 3/34
1/2 0/89 0±/29
0/06± 0/3 گروه مقاومتي- پاروزنيگروه پاروزني اوج توان بي هوازي دست
(w/bw)
0/1
0/5 1/8 0/6 7/2± 3/8
2±1/2 گروه مقاومتي- پاروزنيگروه پاروزني قدرت پنجة دست
(N)
*0/001 0/45 13
0/7 10/8 ±2/1
2±0/5 گروه مقاومتي- پاروزنيگروه پاروزني يك تكرار بيشينة پرس سينه
(Kg)
*0/007 0/2 4/39
1/38 7/5 ±4/1
4/0 ±3/2 گروه مقاومتي- پاروزنيگروه پاروزني يك تكرار بيشينة پارويي
(Kg)
*0/001 *0/01 9/3
7/2 0/29± 0/03
0/19± 0/02 گروه مقاومتي- پاروزنيگروه پاروزني زمان پاروزني500متر (ثانيه:دقيقه)

. وات/كيلوگرم وزن بدن
. نيوتن
همان طوركه در جدول 4 مشاهده مي شود اجراي هشت هفته تمرينات مقاومتي- پاروزني سبب بهبود معن اداري در قدرت، توان و عملكرد پاروزني قايقرانان شده است. اگرچه عملكرد 500 متر پاروزنينيز در گروه پاروزني بهبود معنا دار داشت، ميزان بهبود نسبت به گروه مقاومتي- پاروزني كمتر بود.

بحث و نتيجه گيري
در پژوهش حاضر حداكثر اكسيژن مصرفي آزمودنيهاي گروه مقاومتي- پاروزني پس از هشت هفته تمرين ، نسبت به گروه پاروزني افزايش معناداري پيدا كرد. ميزان اين تغييرات در گروه تمرينات مقاومتي- پاروزني (1/23درصد) و در گروه تمرينات پاروزني (3/5 درصد) بود. گارسيا و همكاران(2010) نيز بهبود مشابهي در حداكثر اكسيژن مصرفي پس از تمرينات تركيبي و تمرينات طولاني يكنواخت ( بهترتيب 15و 8/3 درصد) در قايقرانان مشاهده كردند (11). همچنين در پژوهش هاكينن با هدف بررسي تأثير تمرينات تركيبي استقامتي- قدرتي در مقايسه با تمرينات قدرتي به مدت 21 هفته، حداكثر اكسيژن مصرفي فقط در گروه تمرين تركيبي به ميزان 18/5 درصد افزايش يافت (13).
از آنجا كه در اين پژوهش از آزمون فعاليت بيشينة عضلات بالاتنه براي اندازهگيري حداكثر اكسيژن مصرفي استفاده شد، مقادير بهدست آمده كمتر از ميانگين حداكثر اكسيژن مصرفي آزمون هاي بيشينة مربوط به كل بدن است. در اين نوع فعاليت بيشينه، به دليل تودة عضلاني كمتر بالاتنه در مقايسه با كل بدن، حداكثر اكسيژن مصرفي30- 20 درصد و حداكثر ضربان قلب 12-10 ضربه كمتر است (8).
تمرينات استقامتي طولانيمدت موجب بهبود عملكرد هوازي از طريق افزايش حداكثر اكسيژن مصرفي و افزايش فعاليت آنزيمهاي اكسايشي عضلات، ذخاير گليكوژن عضلاني و چگالي مويرگي و ميتوكندريايي عضلات بدون تغيير در قدرت عضلاني مي شوند (24). با كاهش حجم تمرينات استقامتي به ميزان30- 20 درصد و جايگزيني تمرينات قدرتي ، بهبودي به ميزان 20 درصد در عملكرد استقامتي قايقرانان نخبه گزارش شده است. بنابراين ميبايست اطلاعات دقيقي در مورد اهميت زمان بندي تمرينات قدرتي در مقايسه با ساير روشهاي تمريني در كنار تمرينات استقامتي قايقرانان جمع آوري شود (19). ميكلا در پژوهش خود با هدف بررسي تأثير تمرينات تركيبي استقامتي – قدرتي بر ظرفيت هوازي و اقتصاد عملكرد ورزشكاران به اين نتيجه رسيد كه با وجود كاهش حجم تمرينات استقامتي و
جايگزيني تمرينات قدرتي انفجاري، سازگاري هاي عصبي- عضلاني و اقتصاد عملكرد استقامتي بدونايجاد اختلال در ظرفيت هوازي، بهبود يافتند. سازگاري عصبي-عضلاني ناشي از تمرينات قدرتي انفجاري ميتواند به بهبود اقتصاد عملكرد استقامتي ويژه تبديل شود (مثل اقتصاد عملكرد پارو زدن). پژوهش هاي بسياري نشان داده اند كه اقتصاد عملكرد ويژة رشته هاي مختلف استقامتي، به همراه تمرينات تركيبي قدرتي – استقامتي بهبود شايان توجهي پيدا ميكند. مكانيسم بهبود اقتصاد عملي استقامتي ورزشكاران در اثر تمرينات تركيبي را مي توان با چند عامل مرتبط دانست. افزايش نيروي بيشينة عضلات تمرين كرده بر فرايند فراخواني تارهاي عضلاني تأثير مي گذارد و سبب ميشود ورزشكار واحدهاي حركتي نوع I بيشتري به كار گيرد، و در نتيجه بازده عملكرد استقامتي وي افزايش يابد (23).
براساس نتايج اين پژوهش اوج توان بي هوازي بالاتنة آزمودني هاي گروه مقاومتي- پاروزني پس از هشت هفته، نسبت به گروه پاروزني افزايش معناداري يافت (02/0=P). اين امر نشان ميدهد كه تمرينات قدرتي در كنار تمرينات پاروزني موجب بهبود توان بي هوازي مي شود. پاروزنان بهمنظور بهبود عملكرد به استقامت عضلاني و توان بي هوازي تكيه دارند. برخي از ورزش هاي استقامتي به خصوص رشته هايي كه به فراخواني تارهاي تندانقباض نياز دارند، با شركت در تمرينات قدرتي مي توانند به اين مهم دست يابند كه در استارت ها و عبور از خط پايان مي تواند اثرگذار باشد (9).
بهترين نتيجة عملكرد كاياك سرعتي، در نتيجة حفظ سرعت بالا در طول مسير به دست ميآيد (3). همچنين توان توليدي و سرعت متوسط بيشتر، و در نتيجه عملكرد پاروزني سريع تر، نتيجة افزايش تواتر پاروزني در رويينگ و كاياك است (25). براساس گزارش فوربز و همكاران، رابطة شايان توجهي بين عملكرد 1000 متر و كل كار توليدي طي آزمون 30 ثانيه اي ارگومتر كاياك وجود دارد (8) .
نتايج تحقيق ايزكوردو1 نيز نشان داد كه هشت هفته تمرين قدرتي در تركيب با تمرينات استقامتي بر قدرت و توان عضلاني بالاتنه و عملكرد پاروزني تأثير دارد. به طوري كه توان 10 ضربه پارو پس از دورة تمريني در گروه تركيبي 3/6 درصد و توان عملكرد پاروزني 20 ثانيه اي 9 درصد بهبود داشت (16). تمرين قدرتي انفجاري موجب شكل گيري برنامة حركتي جهت اجراي حركات پرتوان در سيستم عصبي- عضلاني و اعمال نيروي سريع توسط عضلات ميشود. به همين علت تمرينات قدرتي از لحاظ سرعت و الگوي حركتي بايد مشابه ويژگيهاي عملكردي در پاروزني باشد (21).
1. Izquierdo-Gabarren M
براساس نظر محققان تمرينات استقامتي مي تواند ظرفيت سيستم عصبي عضلاني را براي توليدسريع نيروي مورد نياز كاهش دهد (10،31). سازگاري هايي كه پس از تمرينات استقامتي صورتمي گيرد، مي تواند مسير سيگنالينگ سنتز پروتئين را مهار كند كه البته حجم تمرينات استقامتي وتعداد تكرار آن نقش اساسي بر ميزان اثرگذاري دارد (10). به نظر مي رسد كه مكانيسم هاي عصبي – عضلاني مرتبط با افزايش توان و قدرت انفجاري ببيشتر تحت تأثير تمرينات تركيبي قرار مي گيرد.
در تحقيق حاضر قدرت پنجة دست پاروزني آزمودني هاي گروه مقاومتي- پاروزني پس از هشت هفته ، نسبت به گروه پاروزني تغيير معناداري پيدا نكرد و هر دو گروه در ميزان قدرت پنجه دست بهبود حاصل كردند (به ترتيب 7/8 و 6/2 درصد)، اما اين تغييرات از لحاظ آماري معنادار نبود. اين افزايش اندك را ميتوان مربوط به تقويت عضلات مچ و ساعد در اثر تمرينات پاروزني مداوم دانست.
يكي از مراحل پاروزني دراگون بت، مرحلة فشار است. نكتة شايان توجه در مرحلة فشار اين است كه دست پايين (دست پاروزني) بايد قوي باشد تا توانايي حفظ وضعيت پارو در خطي مستقيم را داشته باشد. سچر1 در پژوهش خود به ان دازهگيري قدرت ايزومتريك پاروزني توسط حسگرهاي نيروسنج متصل به پاروهاي قايق رويينگ پرداخت و به اين نتيجه رسيد كه از ميان قدرت ايزومتريك هشت عضلة مختلف بالاتنه، تنها قدرت ايزومتريك پنجة دست با قدرت ايزومتريك پاروزني ارتباط دارد، به همين سبب قدرت پنجة دست يكي از عوامل مؤثر بر عملكرد پاروزني شناخته مي شود. همچنين قدرت ايزومتريك پاروزنان حرفه اي و با سابقة پاروزني بيشتر، نسبت به پاروزنان مبتدي بيشتر است، كه اين امر نشان دهندة تأثير تمرينات پاروزني بر تقويت عضلات مچ و پنجة دست است. به نظر ميرسد از آنجا كه انقباض عضلات ساعد و مچ دست در طول عملكرد پاروزني از نوع ايزومتريك و ايستاست، در نتيجه تمرينات ايزومتريك مشابه پاروزني در مقايسه با تمرينات پوياي مقاومتي تأثير بيشتري در بهبود اين عامل و به دنبال آن بهبود عملكرد پاروزني دارد (28).
يك تكرار بيشينه در دو حركت پرس سينه و پارويي در گروه تمرين تركيبي پس از هشت هفته نسبت به گروه پاروزني افزايش معناداري يافت، كه نشان دهندة تأثير تمرينات تركيبي بر بهبود قدرت عضلاني پاروزنان است. اين يافته ها با نتايج پژوهش هاكينن (13) و اراضي (1) همخواني دارد، به طوري كه با شركت در 21 هفته تمرين قدرتي – استقامتي ، قدرت عضلات بازكنندة ران 22 درصد افزايش يافت. براساس گزارش چتارا، قدرت و توان انفجاري پس از تمرينات تركيبي افزايش نشان نداد
1. Secher NH.
كه دليل آن را نوع تمرينات مقاومتي دايره اي) و شدت تمرينات ذكر كرده است (6). تمرينات قدرتبيشينة ويژه هر رشتة ورزشي موجب افزايش سرعت توليد نيروي عضلاني و افزايش بيشينة نيرويتوليدي در برابر يك مقاومت ثابت مي شود، اين امر امكان افزايش زمان ريكاوري بين انقباضات متوالي عضلاني را فراهم ميآورد. همين امر شرايط بهتري را براي خون رساني به عضلات فراهم مي كند و بازده عملكرد استقامتي عضله را افزايش ميدهد (9).
براساس نتايج پژوهش حاضر زمان پاروزني 500 متر پاروزنان ، قبل از دورة تمريني در آزمودني هاي دو گروه تفاوتي با يكديگر نداشت، اما پس از هشت هفته تمرين مقاومتي- پاروزني ، زمان پاروزني 500 متر پاروزنان 5/17 درصد بهبود يافت كه اين تغييرات نسبت به گروه پاروزني معنادار بود. اين نتيجه با نتايج فوربز ، ليو هاپكينزو ميكلا همخواني دارد (23،21،8). همچنين بهبود عملكرد استقامتي در تحقيق حاضر با نتايج تحقيق چتارا مبني بر بهبود ركورد 4 كيلومتر دويدن همسوست (5). به نظر مي رسد كه بهبود عملكرد استقامتي دوندگان، دوچرخه سواران، پاروزنان و اسكي بازان استقامتي مي تواند ناشي از تمرينات مقاومتي باشد. افزايش اندازة تارهاي نوع يك و تغيير نسبت تارهاي نوع دو و ويژگي هاي انقباضي ميوفيبريل ها از سازگاري هاي اين نوع تمرينات براي عملكردهاي استقامتي گزارش شده است، كه به ورزشكاران اجازه مي دهد كه با شدت زير بيشينة مشابهي به مدت طولاني تر به فعاليت بپردازند.
اين امر مي تواند ناشي از به كارگيري كمتر ميوفيبريل ها يا نياز به نيروي كمتر ميوفيبريل در يك شدت فعاليت معين باشد. همچنين تغييرات ميوفيبريل ها، سبب فراخواني كمتر فيبرهاي نوع دو و به تأخير انداختن خستگي در شدت معين مي شود.
بهبود عملكرد استقامتي ناشي از افزايش قدرت و توان پس از تمرينات مقاومتي نيز در اسكي بازان گزارش شده است. به طوري كه جايگزين كردن 33 درصد از تمرينات استقامتي با تمرينات مقاومتي سبب بهبود عملكرد استقامتي شده است (5).
گالاگر1 (2010) به منظور شناسايي بهترين روش تمريني براي كاهش زمان پاروزني 2000 متر ارگومتر رويينگ به مقايسة سه روش تمرين پاروزني و تمرينات همزمان پاروزني و قدرتي (به دو روش مجزا) پرداخت و تغيير معناداري از لحاظ آماري در هيچ يك از سه گروه مشاهده نكرد، با وجود اين به دليل بيشترين كاهش مشاهدهشده در زمان پاروزني گروه تركيبي شدت بالا و تكرار پايين، نتايج
1. Gallagher D.
حاصل از اين روش تمريني تمايلي در جهت اثبات فرضية پژوهش مبني بر بهبود عملكرد پاروزني باتمرينات قدرتي را نشان مي دهد.
به طور كلي نتايج نشان داد با اينكه تمرين قدرتي تغيير چشمگيري از لحاظ نظري و آماري درعملكرد پاروزني ايجاد نميكند ، بهبود زمان عملكرد 2000 متر مشاهده شده ميتواند از لحاظ كاربردي براي پاروزنان حائز اهميت باشد (9). شركت در تمرينات مقاومتي – استقامتي از طريق مكانيسم هاي متفاوتي مانند افزايش قدرت با بهبود كارايي مكانيكي، هماهنگي عضلاني و ميزان فراخواني واحدهاي حركتي ، مي تواند سبب بهبود عملكرد شود. با افزايش قدرت مي توان اشكالات تكنيكي را نيز اصلاح كرد. همچنين با كاهش شدت نسبي هر چرخة پاروزني (از طريق افزايش قدرت) مي توان در مصرف انرژي صرفه جويي كرد. از آنجا كه تمرينات پاروزني بهتنهايي نياز به قدرت پاروزنان را فراهم نميكند، شركت در تمرينات مقاومتي بههمراه تمرينات پاروزني به منظور بهبود قدرت و توان و جلوگيري از آسيب ضروري است (22).
برنامة تمريني مقاومتي- استقامتي كه بهدقت طراحي شده باشد، مي تواند براي عملكرد رقابتي ورزشكاران، بهويژه آن دسته از رشتههايي كه از عملكردهاي سر عتي كوتاهمدت در طول مسير مسابقه برخوردارند، بسيار مفيد باشد (23). به طور كل نتايج اين پژوهش بر ضرورت تمرينات قدرتي در كنار تمر ينات پاروزني جهت بهبود عملكرد پاروزني تأكيد مي كند.
منابع و مĤخذ
.1 Arazi, H., Faraji, H., Ghahremani, M., Samadi, A. (2011).”Effects of concurrent exercise protocols on strength, aerobic power flexibility and body composition”. Kinesiology., No.432, PP:155-162.
.2 Baudouin, A., Hawkins, D. (2002). “A biomechanical review of factors affecting rowing performance”. Br J Sports Med., No.36, PP:396–402.
.3 Bishop, D. (2000). “Physiological predictors of flat-water kayak performance in women”.
Eur J Appl Physiol., Vol. 82, No.1, PP: 91-5.
.4 Bourgois, J. (2001). “Anthropometric characteristics of elite female junior Rowers”.
Journal of Sports Sciences., No.19, PP:195 – 202.
.5 Chtara, M., Chamari, K., Chaouachi, M., Chaouachi, A., Koubaa, D., Feki, Y., et al. (2005). “Effects of intra-session concurrent endurance and strength training sequence on aerobic performance and capacity”. Br J Sports Med., No.39, PP:555–560.
.6 Chtara, M., Chaouachi, A., Levin, G., Chaouachi, M., Chamari, K., Laursen, P. B., et al. (2008). “Effect of concurrent endurance and circuit Resistance training sequence on muscular Strength and power development”. Journal of Strength and Conditioning Research., Vol. 22, No.4, PP:1037–1045.
.7 Ferrauti, A., Bergermann, M., Fernandez, J. (2010). “Effects of a concurrent strength and endurance training on running performance and running economy in recreational marathon runners”. J Strength Cond Res., Vol. 24, No.10, PP:2770-8.
.8 Forbes, S.C., Fuller, D.L., Krentz, J.R., Little, J.P., Chilibeck, P.D. (2009). “Anthropometric and Physiological Predictors of Flat-water 1000 m Kayak Performance in Young Adolescents and the Effectiveness of a High Volume Training Camp”. Int J Exerc Sci., Vol. 2, No.2, PP:106-114.
.9 Gallagher, D., DiPietro, L., Visek, A.J., Bancheri, J.M., Miller,T.A. (2010). “The effects of concurrent endurance and resistance training on 2,000-m rowing ergometer times in collegiate male rowers”. J StrengthCond Res., Vol.24, No.5, PP:1208–1214.
.01 García-Pallarés, J., Sánchez-Medina, L., Carrasco, L., Díaz, A., Izquierdo, M. (2009).” Endurance and neuromuscular changes in world-class level kayakers during a periodized training cycle”. Eur J Appl Physiol., No.106, PP:629–638.
.11 Garcı´a-Pallares, J., Garcıa-Fernandez, M., Sanchez-Medina, L., Izquierdo, M.. (2010).” Performance changes in world-class kayakers following two different training periodization models”. Eur J Appl Physiol., No.110, PP: 99–107.
.21 García-Pallarés, J., Izquierdo, M. (2011). “Strategies to optimize concurrent training of strength and aerobic fitness for rowing and canoeing”. Sports Med., Vol. 41, No.4, PP:329-43.
.31 Hakkinen, K. (2003). “Neuromuscular adaptations during concurrent strength and endurance training versus strength training”. Eur J Appl Physiol., No.89, PP: 42–52.
.41 Ho, S.R., Smith, R., OMeara, D. (2009). “Biomechanical analysis of dragon boat paddling: a comparison of elite and sub-elite paddlers”. J Sports Sci., Vol. 27, No.1, PP: 37-47.
.51 Ho, S.R., Smith, R.M., Chapman, P.G., Sinclair, P.J., Funato, K. (2013).” Physiological and physical characteristics of elite dragon boat paddlers”. J Strength Cond Res., Vol. 27, No.1, PP: 137-45.
.61 Izquierdo-Gabarren, M., Txabarri, E. R., García-pallarés, J., Sánchez-medina, L., Villarreal, E.S., Izquierdo, M. (2010).” Concurrent Endurance and Strength Training Not to Failure Optimizes Performance Gains”. Med Sci Sports Exerc. Vol. 42, No.6, PP:1191– 1199.
.71 Kokalas, N., Tsalis, G., Tsigilis, N., Mougios, V. (2004). “Hormonal responses to three training protocols in rowing”. Eur J Appl Physiol., No.92, PP: 128–132.
.81 Kraemer, W.J. (2001). “Effect of resistance training on women’s strength/ power and occupational performances”. Med Sci Sports Exerc., Vol. 33, No.6, PP: 1011-25.
.91 Lawton, T.W., Cronin, J.B., McGuigan, M.R. (2012). “Does on-water resisted rowing increase or maintains lower body strength?” J Strength Cond Res., No.19, PP: 13-17.
.02 Lawton, T.W., Cronin, J.B., McGuigan, M.R. (2011). “Strength testing and training of rowers: a review”. Sports Med. Vol. 41, No.5, PP:413-32.
.12 Liow, D.K., Hopkins, W.G. (2003). “Velocity specificity of weight training for kayak sprint performance”. Med Sci Sports Exerc., Vol. 35, No.7, PP: 1232-7.
.22 McKean, M. R., Brendan, B. (2010) “The relationship between joint range of motion, muscular strength, and race time for sub-elite flat water kayakers”.Journal of Science and Medicine in Sport., No.13, PP: 537–542.
.32 Mikkola, J.S., Rusko, H.K., Nummela, A.T., Paavolainen, L.M., Häkkinen, K. (2007). “Concurrent endurance and explosive type strength training increases activation and fast force production of leg extensor muscles in endurance athletes”. J Strength Cond Res., Vol. 21, No.2, PP:613-20.
.42 Nader, G.A. (2006). “Concurrent Strength and Endurance Training: From Molecules to Man”. Med Sci Sports Exerc., Vol. 38, No.11, PP: 1965–1972.
.52 Nelson, A.G. (1990).” Consequences of Combining Strength and Endurance Training Regimens.” Physical Therapy., Vol. 70, No.5, PP: 25-32.
.62 Nilsson, N. “Muscle Explosion, 28 Days to Maximum Mass”.2008; Price world publishing
.72 Rabindarjeet, S. (1995). “Physical and physiological profiles of Malaysian dragon boat rowers”. Br J Sp Med., Vol. 29, No.1, PP: 13-15.
.82 Secher, N.H. (1975). “Isometric rowing strength of experienced and inexperienced oarsmen”. Med Sci Sports., No.4, PP:280-3.
.92 Smith, B., Hopkins, W.G. (2012). “Measures of Rowing Performance”. Sports Med., Vol.42, No.4, PP: 343-358.
.03 Soper, C., Hume, P.A. (2004). “Towards an Ideal Rowing Technique for Performance: The Contributions from Biomechanics”. Sports Med., Vol. 34, No.12, PP: 825-848.
.13 Thomas, W. J., Glyn, H., Russell, M., Duncan, N.F. (2013). “Performance and neuromuscular adaptations Following differing ratios of concurrent strength and endurance training”. Journal of Strength and Conditioning Research., Vol. 27, No.12, PP:
3342–3351.



قیمت: تومان

برای دانلود متن کامل پایان نامه ها اینجا کلیک کنید


دیدگاهتان را بنویسید